Sonbahar ekinoksunda gece ve gündüz neden tam 12 saat olmuyor?

Sonbahar ekinoksu 23 Eylül’de gerçekleşecek. Bu tarihte gece ve gündüz süreleri birbirine oldukça yaklaşsa da dünyanın her yerinde aydınlık ve karanlık süreleri tam olarak 12’şer saat olmayacak.

Bu farkın nedenlerinden biri atmosferik kırılma. NOAA’ya göre Güneş ışınları atmosfere girerken yön değiştiriyor. Bu nedenle Güneş, gerçekte ufkun altına inmiş olsa bile birkaç dakika daha görülebiliyor ve gündüz süresi olduğundan biraz daha uzun hesaplanıyor.

Güneş’in doğuş ve batış saatleri, bulunulan bölgeye göre de değişiyor. ABD Ulusal Hava Servisi, ekinokslarda aydınlık ve karanlık sürelerinin yaklaşık olarak eşitlendiğini, ancak enleme bağlı olarak birkaç dakikalık farklar oluşabildiğini belirtiyor.

Ekinoks ne anlama geliyor?

Ekinoks, Dünya’nın eksen eğikliği ile Güneş çevresindeki hareketinin birlikte oluşturduğu astronomik düzenin iki özel noktasından biri. Sözcük, Latince “equi” ve “nox” kelimelerinden geliyor; bu kelimeler sırasıyla “eşit” ve “gece” anlamını taşıyor.

Astronomide ekinoks, gece ve gündüzün matematiksel olarak eşitlendiği bir gün değil, Güneş’in merkezinin Dünya’nın ekvator düzleminden geçtiği anı ifade ediyor. Bu geçiş, Dünya’nın Güneş çevresindeki yıllık hareketi sırasında iki kez yaşanıyor. Mart ekinoksu Kuzey Yarım Küre’de astronomik ilkbaharın, eylül ekinoksu ise astronomik sonbaharın başlangıcı kabul ediliyor.

23 Eylül’den sonra geceler uzayacak

Türkiye’nin de bulunduğu Kuzey Yarım Küre’de 23 Eylül’den sonra gündüzler kısalacak, geceler ise 21 Aralık’taki kış gündönümüne kadar uzayacak. Bu dönemde Güneş’in gökyüzündeki günlük yayı küçülecek ve güneşlenme süresi azalacak.

Astronomik sonbahar 23 Eylül’de başlarken meteorolojik sonbahar, Kuzey Yarım Küre’de 1 Eylül-30 Kasım dönemini kapsıyor. ABD Deniz Gözlemevi takvimine göre 2026 kış gündönümü 21 Aralık saat 20.50 UT’de gerçekleşecek.

Kaynak: A Haber