Grönland ve Antarktika’da 47 yılda 12 trilyon ton buz kaybı

Grönland ve Antarktika’daki buz örtülerinde 1979’dan bu yana toplam 12 trilyon ton buz kaybı yaşandı. 27 farklı uydu görevinin verileri birleştirilerek hazırlanan araştırmaya göre bu erime, küresel deniz seviyelerinde 31,4 milimetrelik yükselmeye yol açtı.

Çalışmada, kaybedilen buzun yüzde 84’ünün yüzey erimesinden değil, buzulların okyanusla temas ettiği bölgelerdeki dinamik dengesizlikten kaynaklandığı belirtildi. Northumbria Üniversitesinden buzbilimci Ines Otosaka, buz kaybının büyük bölümünün daha hızlı akan buzullar aracılığıyla okyanusa taşındığını ifade etti.

Kaybın kalan yüzde 16’lık bölümü ise yüzey erimesi ve kar yağışı gibi atmosferik süreçlerle açıklandı. Araştırmaya göre fosil yakıt kullanımından kaynaklanan sera gazı salımları okyanusların daha fazla ısı emmesine neden oluyor. Isınan suların kutup bölgelerine taşınması, buz örtülerinin alttan erimesini hızlandırıyor.

Buz kaybındaki uzun vadeli eğilim

Grönland’da sıcak suların kuzeye ilerlemesiyle tanımlanan “Atlantikleşme” sürecinin buz örtüsünü tehdit etmeyi sürdürdüğü aktarıldı. Antarktika’da ise şiddetlenen rüzgarlar ve ısınan suların buzulların altındaki erimeyi hızlandırdığı belirtildi.

Araştırmaya göre 1990’lı yıllardan itibaren hızlanan buz kaybında gerileme işareti görülmüyor. 2020-2023 yılları arasında Antarktika Yarımadası’nda gözlenen kısa süreli istikrarın ise Doğu Antarktika’daki yoğun kar yağışı gibi geçici hava koşullarıyla bağlantılı olduğu ifade edildi.

Scientific Data dergisinde yayımlanan çalışma, buz örtülerinin ısınan okyanusa verdiği dinamik tepkiye ilişkin uzun vadeli kayıt olarak değerlendirildi. Avrupa Uzay Ajansından Diego Fernandez, bulguların iklim değişikliğiyle mücadelede uluslararası bilimsel iş birliğinin önemini gösterdiğini belirtti.

Kaynak: HaberSitesi